بسیاری از مرغداران تصور میکنند در هفته اول چون جوجهها کوچک هستند، نیازی به تهویه نیست و تمام تمرکز باید روی گرم کردن سالن باشد. اما واقعیت این است که **«تهویه ملایم یا حداقل» (Minimum Ventilation)** برای بقای جوجه به اندازه گرما حیاتی است.
در هفته اول، تهویه نباید با هدف خنک کردن انجام شود، بلکه هدف آن **تأمین اکسیژن و تخلیه گازهای سمی** است بدون آنکه بدن جوجه سرد شود.
### ۱. تأمین اکسیژن برای رشد سریع
جوجه گوشتی در هفته اول رشد انفجاری دارد (وزنش باید ۴ تا ۵ برابر شود). این متابولیسم بالا نیاز شدیدی به اکسیژن دارد. کمبود اکسیژن در روزهای اول باعث:
- توقف رشد.
- تضعیف سیستم ایمنی.
- ایجاد زمینه برای بیماری **آسیت (استسقاء)** در هفتههای بعد (به دلیل فشار به قلب برای جبران کمبود اکسیژن).
### ۲. تخلیه دیاکسید کربن (CO2) و منوکسید کربن (CO)
در هفته اول، هیترها و جتفنها مدام روشن هستند و اکسیژن سالن را میسوزانند.
- اگر تهویه نباشد، سطح CO2 بالا میرود. غلظت بالای ۳۰۰۰ ppm باعث خوابآلودگی، کاهش مصرف دان و در نهایت مرگ جوجه میشود.
- اگر هیترها ناقص بسوزند، گاز کشنده منوکسید کربن تولید میشود که فقط با تهویه ملایم قابل دفع است.
### ۳. کنترل رطوبت بستر و گاز آمونیاک
حتی جوجههای کوچک هم با بازدم و فضولات خود رطوبت تولید میکنند.
- تهویه ملایم رطوبت اضافی را از سالن خارج میکند تا بستر خشک بماند.
- بستر مرطوب بلافاصله گاز **آمونیاک** تولید میکند. آمونیاک در سطح قدِ جوجه (۲۰ سانتیمتری زمین) جمع میشود و باعث سوختگی چشم (ریزش اشک) و آسیب به مجاری تنفسی میشود که راه را برای ورود ویروسهایی مثل نیوکاسل و آنفولانزا باز میکند.
### ۴. چالش اصلی: جلوگیری از «کوران» (Draft)
بزرگترین ترس در هفته اول، برخورد مستقیم باد سرد به جوجه است. بدن جوجه در این سن لخت است و کرکها عایق خوبی نیستند.
- **قانون طلایی:** هوا باید از بالا (اینلتها یا پنجرههای بالایی) وارد شود، با هوای گرم زیر سقف مخلوط شده و بعد از گرم شدن، به آرامی روی سر جوجهها بنشیند.
- اگر باد سرد مستقیم به جوجه بخورد، جوجهها کپه میکنند، دچار استرس سرمایی شده و کیسه زردهشان جذب نمیشود.
### ۵. تنظیم تایمری فنها (Intermittent Ventilation)
در هفته اول چون نیاز به جابهجایی هوا زیاد نیست، از فنها به صورت یکسره استفاده نمیشود.
- از یک **تایمر** استفاده کنید (مثلاً ۳ دقیقه خاموش، ۱ دقیقه روشن).
- این کار باعث میشود هوای سالن تازه شود بدون اینکه دمای سالن به سرعت افت کند.
### ۶. نشانههای تهویه نادرست در هفته اول:
- **تجمع جوجهها در مرکز سالن:** احتمالاً از دیوارهها یا اینلتها باد سرد (کوران) وارد میشود.